Een bedtijdroutine…(hoe) doe je dat?

In vorige blogs heb je kunnen lezen over de slaapvalkuilen waar je als ouder met open ogen in kunt stappen. Met als gevolg: een slecht slapend ukje en wallen tot je enkels. Gelukkig kun je hier zelf verandering in brengen. Of het zelfs voorkomen. Als je weet welke valkuilen er zijn, loop je er immers niet in. En als het al gaande is, kun je het tij keren. Op tijd naar bed brengen, zorgen dat je kind genoeg slaap heeft: dat is in de vorige blogs aan bod gekomen. Tijd dus voor een bedtijdroutine. Want 3 x R staat wat mij betreft voor: routine, ritme, regelmaat. Precies, drie keer hetzelfde. Dat betekent een boel ritme en daar gedijt iedereen goed op. Want met een goed ritme, lijkt alles vanzelf te gaan. Weet je uk waar hij/zij aan toe is en jij ook. Dat geeft rust. Met of zonder de oogjes dicht.

Een bedtijdroutine: moet dat nou?

Een bedtijdroutine is heel belangrijk. De vaste volgorde van activiteiten die je onderneemt voordat je kleintje gaat slapen helpen hem om ook echt zelfstandig in slaap te kunnen vallen. Het is alsof je een knop omzet van actief naar passief, waardoor niet alleen duidelijk is voor je spruit dat het tijd is om te gaan slapen, ook zijn lijfje zal er dan klaar voor zijn.

Een kind heeft namelijk regelmaat nodig. Dat biedt veiligheid en geborgenheid en bovenal: duidelijkheid. Als de routine iedere keer hetzelfde is, zal je uk amper pogingen ondernemen om het gaan slapen uit te stellen. Dat is voor de naar bed brengende ouder ook een stuk prettiger. Bovenal is het fijn voor je kind: hij weet waar hij aan toe is en krijgt voldoende slaap. Niet slapen of te weinig slapen is namelijk ook voor je kleintje erg vervelend. Is een kind eenmaal oververmoeid, dan wordt hij (over)actief. Het lijfje gaat bij wijze van spreken in een soort overlevingsmodus en start de volgende ‘wakkercyclus’ op. Hormonen liggen hier aan de basis, niet de wilskracht van je kleintje. Als je op dat moment het slapen wilt afdwingen gaat dat dus niet werken. Met een boel strijd, frustratie en tranen tot gevolg. Je kind kan er niets aan doen.

Een ritme volgen

Wat je wel kunt doen is een goed ritme volgen en een bedtijdroutine aanhouden, naast kijken naar je kind natuurlijk. De routine geeft, zoals gezegd, jou ook houvast. Je weet wat, hoe en wanneer plaatsvindt, hoeft  niet zo te gissen wanneer het tijd voor bed is. Je weet hoe lang je ongeveer met het naar bed brengen bezig bent en wanneer je avond begint. Dat maakt het voor een mama een stuk makkelijker om even overdag een time-out te nemen met je kleintje, ook echt te genieten van het samenzijn, omdat je weet dat je straks wel aan je andere dingen toekomt. Bovendien krijg je die tijd ook echt, want je kind zal een stuk makkelijker naar bed gaan door de routine en regelmaat. Geen strijd, geen toestanden. Tot slot heeft een bedtijdroutine als voordeel dat je kind overal en altijd beter zal slapen. Ook als er een drukke dag is geweest, je op vakantie bent of er een logeerpartij is. De routine geeft houvast en je kleintje durft dan los te laten, te gaan slapen.

Een bedtijdroutine heeft dus een aantal voordelen:

  • Je kind gaat makkelijker slapen.
  • Je kind slaapt beter en slaapt genoeg, waardoor het overdag ook makkelijker en leuker is.
  • De wakkere tijd wordt leuker omdat je kind uitgerust is en omdat jij ook weet dat je aan jezelf toekomt straks.
  • Je kind slaapt elders ook beter en makkelijker.
  • Je kind groeit en bloeit beter.
  • Je relatie met en de hechting van je kind zal ook beter gaan, omdat alles simpelweg prettiger verloopt.

Hoe werkt het nu met een bedtijdroutine?

Met een bedtijdroutine kun je eigenlijk niet vroeg genoeg beginnen. Maar vrees niet als je ukje al wat ouder is en je nu pas wilt starten: instappen kan altijd! Alleen zal de gewenning dan iets langer duren, omdat je kind simpelweg eerst iets moet afleren voordat het weer iets kan aanleren. Is je baby zo’n 6-8 weken oud, dan kun je al van start gaan met een bedtijdroutine. Waarschijnlijk gaat dit al vanzelf. Bekijk maar eens wat je allemaal doet voordat je je baby op bed legt. Een schone luier, slaapzakje aan, een voeding, even knuffelen, neerleggen, wat praten en dag zeggen zijn dagelijkse handelingen die allemaal onderdeel kunnen zijn van je bedtijdroutine. Bekijk wat je doet en wat jij en je baby fijn vinden. Maak er geen hele waslijst van, bedenk dat je de routine bij ieder slaapje afloopt! Het is ook geen ‘moeten’, het is juist leuk om een traditie op te bouwen met je baby. Even 1-op-1 aandacht, even in alle rust samenzijn. Niets verkeerd mee en ook rustgevend voor mama’s!

Maak tijd voor de bedtijdroutine. Het is niet iets om haastig te doen. Begin er dus op tijd mee en niet vijf minuten voordat je baby of kind naar bed moet. Bouw de drukte af, breng je kind tot rust. En als het dan tijd is of als je baby duidelijk de slaapsignalen afgeeft, ga je verder met het laatste deel van je routine: het naar bed brengen.

Onderdelen van een bedtijdroutine

De bedtijdroutine is niet alleen wat je doet vlak voor het naar bed brengen. Het is eigenlijk het hele ‘proces’ voor het slapen gaan. Zeker wat oudere ukjes hebben vaak nog even een moment met papa en mama nodig, om de verhalen te vertellen of om even lekker te stoeien en de energie kwijt te kunnen. Baby’s kun je even lekker op een kleed leggen en de wereld laten ontdekken. Activiteit is prima, zo lang je het maar opvolgt met passiviteit. Dus rustige activiteiten als boekjes lezen, knuffelen, even samen zitten vinden altijd direct voor het slapengaan plaats.

Stap 2 is in veel gezinnen het badje. Lekker om ’s avonds te doen in alle rust in plaats van ’s ochtends in alle hectiek. Bovendien zorgt de warmte van het badje er ook voor dat je kind lekker rozig wordt. Baby’s hoeven niet iedere dag in bad, dat is prima. Dan kun je op de ‘nietbaddagen’ dat moment invullen met rustig zitten en knuffelen bijvoorbeeld.

Na het badje kun je uiteraard je uk klaarmaken voor de nacht. Een baby wil je misschien nog een voeding geven, een oudere uk komt wellicht nog even naar beneden voor wat knuffeltijd. Totdat het bedtijd is. Dan is het tijd om tandjes te poetsen, verhaaltjes te lezen en te gaan slapen. Misschien neem je dag nog even door en vertel je wat er morgen gaat gebeuren. Belangrijk om te doen bij een wat ouder kind, omdat ze zo niet alleen de gebeurtenissen van de dag kunnen verwerken, maar ook al voorbereid zijn (duidelijkheid!) op de dag van morgen. En dan mag Klaas Vaak het stokje van je overnemen. Ook bij een baby kun je dit allemaal doen. Ze begrijpen misschien niet alles wat je zegt, maar de toon in je stem en je aanwezigheid is rustgevend. In plaats van een boekje kun je een muziekje aandoen voor je baby of zelf een liedje zingen. En zo start je de traditie van slapen gaan.

Gaat het niet 1-2-3? In de volgende blog ga ik in op faciliteren van slecht slapen, een van de oorzaken van slecht slaapgedrag.

Over Stephanie

Stephanie Lampe is onrust- & slaapdeskundige en auteur van diverse boeken op dit gebied. Ze is oprichtster van de Stichting Onrustige baby. Bovenal is ze trotse mama van drie dochtertjes (7, 5 en 2 jaar).

Advertenties

Tags:, , , , , , , , , ,

Categorieën: Slapen

%d bloggers liken dit: